UTP، FTP و STP: شیلد کابل شبکه
فرق کابل شبکهی UTP و شیلددار (FTP، STP، S/FTP)، معنی نامهایی مثل U/UTP و F/UTP، چرا شیلد بدون ارت ضرر دارد و کجا کابل شیلددار لازم است.
در این صفحه
برای بیشتر دفترها و ساختمانهای اداری، کابل UTP (بدون شیلد) کافی و سادهترین انتخاب است. کابل شیلددار (FTP یا S/FTP) وقتی لازم است که محیط نویز الکترومغناطیسی زیادی دارد یا کابلها با تراکم بالا در کنار هم میروند؛ به شرطی که کل مسیر، از سوکت تا پچ پنل و رک، درست ارت شده باشد.
نام گذاری استاندارد
در استاندارد ISO/IEC 11801 نام کابل به شکل X/YTP است: حرف قبل از خط کج شیلد کلی دور همهی زوجها را نشان میدهد و حرف بعد از آن شیلد هر زوج را.
| حرف | معنی |
|---|---|
| U | بدون شیلد |
| F | فویل |
| S | توری فلزی (braid) |
| SF | توری و فویل با هم |
| نام | شیلد کلی | شیلد هر زوج | نام رایج در بازار |
|---|---|---|---|
| U/UTP | ندارد | ندارد | UTP |
| F/UTP | فویل | ندارد | FTP |
| U/FTP | ندارد | فویل | — |
| S/FTP | توری | فویل | STP، رایج در Cat7 و Cat8 |
| SF/UTP | توری و فویل | ندارد | — |
نامهای بازاری FTP و STP دقیق نیستند و فروشندههای مختلف آنها را برای ساختارهای متفاوت به کار میبرند. در مشخصات کابل دنبال نام استاندارد (مثلاً F/UTP) باشید.
کابل بدون شیلد چطور در برابر نویز مقاوم است؟
دو سیم هر زوج به دور هم تابیدهاند و سیگنال به صورت تفاضلی روی آنها منتقل میشود. نویزی که از بیرون به کابل میرسد، روی هر دو سیم تقریباً یکسان اثر میگذارد و گیرنده با کم کردن دو سیگنال از هم، آن را حذف میکند. تاب زوجها همین اثر را تقویت میکند. به همین دلیل کابل UTP با نصب درست، در بیشتر ساختمانها بدون مشکل کار میکند.
شیلد کجا لازم است؟
- محیط صنعتی: نزدیک موتورهای بزرگ، اینورترها، ترانسفورماتورها و کابلهای قدرت.
- مسیر مشترک با برق: وقتی نمیشود فاصلهی کافی بین کابل شبکه و کابل برق رعایت کرد.
- تراکم بالای 10GBASE-T: در سینیهای پر از کابل Cat6a، شیلد نویز بین کابلهای کناری (alien crosstalk) را کم میکند و کابل F/UTP باریکتر از U/UTP همرده است.
- الزام پروژه یا استاندارد محلی: در بعضی کشورها و پروژهها کابل کشی شیلددار استاندارد رایج است.
شیلد بدون ارت، مشکل میسازد
ترکیب کابل شیلددار با کیستون پلاستیکی یا پچ پنل معمولی، هزینهی کابل گرانتر را میپردازد بیآن که مزیتش را بگیرد.
نکات نصب
- شعاع خم کابل شیلددار را رعایت کنید؛ خم تند فویل را پاره میکند.
- سیم تخلیهی (drain wire) کابلهای F/UTP را طبق راهنمای سازندهی کیستون به بدنهی فلزی آن وصل کنید.
- در سوکت زنی دستی کابل شیلددار، از سوکت RJ45 فلزی شیلددار استفاده کنید. روش سوکت زنی در سوکت زنی RJ45: رنگ بندی T568A و T568B آمده است.
کدام را انتخاب کنیم؟
| محیط | پیشنهاد |
|---|---|
| دفتر و ساختمان اداری | U/UTP (Cat6 یا Cat6a) |
| دیتاسنتر با 10GBASE-T و سینیهای پر | F/UTP Cat6a |
| محیط صنعتی یا نزدیک تجهیزات قدرت | S/FTP یا F/UTP با ارت کامل، یا فیبر نوری |
| هر جایی که ارت درست ممکن نیست | U/UTP؛ و برای نویز شدید، فیبر نوری |
انتخاب ردهی کابل (Cat6 یا Cat6a و …) را در Cat5e، Cat6، Cat6a، Cat7 و Cat8: کدام کابل شبکه؟ ببینید.
منابع
- Twisted pair (Wikipedia) en.wikipedia.org
- ISO/IEC 11801 (Wikipedia) en.wikipedia.org